///// سخن روز   /////////////////////////////////



///// منوی اصلی   //////////////////////////////

کاربر گرامی، ضمن خوش آمد گویی به شما از طرف گروه پی اس ایران؛ برای استفاده از امکانات سایت لازم است عضو آن شوید. لطفا پیش از عضویت، قوانین سایت را به دقت مطالعه فرمایید.

◊ صفحه اصلی ◊ قوانین سایت ◊ عضویت در سایت ◊ تماس با ما ◊ نقشه سایت ◊ RSS v2.0


///// پنل کاربری   ////////////////////////////////



بازیابی رمز عبور ... ؟
ثبت نام در سایت ... ؟


///// آخرین مطالب   /////////////////////////////



    ///// برترین مطالب   /////////////////////////////



    ///// نظر سنجی   ///////////////////////////////



    ///// سایت های مفید   /////////////////////////

    گروه پی اس ایران از تبادل لینک با سایت های مرتبط استقبال می کند.

    » انجمن جهانی روانکاوی
    » ملانی کلاین تراست
    » جامعه بالینت
    » لکان دات کام
    » سایت نیلسون روانشناسی دین
    » انجمن علمی روانشناسی بالینی ایران
    » انجمن روانشناسی ایران
    » انجمن روانکاوی بریتانیا
    » فدراسیون جهانی آموزش روانکاوی
    » فدراسیون جهانی رواندرمانی
    » فدراسیون اروپایی رواندرمانی تحلیلی
    » بالبی سنتر
    انجمن بریتانیایی رواندرمانی و مشاوره
    » زیر شاخه های انجمن روانشناسی امریکا
    » گروه امریکایی انجمن رواندرمانی
    » جامعه رواندرمانگران تاویستوک
    » انجمن رواندرمانی امریکا
    » جامعه پژوهش در رواندرمانی
    » روانشناسی وجودی
    » انجمن انسانگرایی امریکا
    » انجمن انسانگرایی بریتانیا
    » انستیتو ویکتور فرانکل
    » کن ویلبر
    » سایت نیلسن روانشناسی دین
    » سایت آلبرت الیس
    » کاریزما مشاور
    » انجمن فارسی سره


    ///// بایگانی مطالب   ///////////////////////////

    • 80
    مصاحبه انگیزشی
      

    مصاحبه «اصول مصاحبه انگیزشی»

    ترجمه و اقتباس عطاء اله محمدی- روانشناس
    مصاحبه انگیزشی روشی است برای ایجاد تغییر در سوء مصرف کنندگان یا معتادین به مواد یا الکل، به ویژه افرادی که نسبت به تغییر رفتار اعتیادی خود دچار دوسوگرائی

    مصاحبه انگیزشی به افراد کمک می کند تا مشکلات فعلی یا بالقوة خود را تشخیص دهند و اقداماتی دربارة آنها انجام دهند. این روش بویژه درباره کسانی مفید است که تمایلی به تغییر ندارند یا در برابر تغییر دوسوگرا هستند. این حالت شبیه یک شمشیر دو لبه است ، فرد همزمان احساس می کند هم می خواهد ترک کند و هم نمی خواهد . احساس دوسوگرایی در فرد چنین بروز می یابد که ابتدا وی تأثیر بسیار مخرب مصرف مواد را انکار می کند و به همین دلیل مایل است به تجربیات وپیامد های مثبتی که

    مصرف مواد در او ایجاد می کند توجه نماید،مانند رهایی از هیجان ها و احساسات دردناک . با این حال به محض این که پیامد های منفی و مخرب مصرف مواد افزایش یافت ، مصرف کننده به احساس دوسوگرایی خود آگاه شده و تمایل به ترک و رها کردن رفتار اعتیادی در وی آغازمی شود . در این لحظه فرد رفتار اعتیادی را منشأ مشکلات بسیاری که آنها را تجربه می کند ، می داند، با این حال تا وقتی که فرد نفهمد هزینه های رفتار اعتیادی بیش از منافع آن است تمایلی به ترک نخواهد داشت .

    مصاحبه انگیزشی یک رویکرد درمانجو محور، رهنمودی، مساوات گرایانه در ارتباط با افزایش انگیزه برای تغییر از طریق کمک به مراجع در کشف و حل حالت دوسوگرایی است. توجه به مسائل زیر در مصاحبه انگیزشی از اهمیت زیادی برخوردار است:

    • 1- باید مراجع دارای مقداری انگیزة درونی برای تغییر باشد. درمانگر نمی تواند تمایل به تغییر را به مراجعی که علاقة واقعی در درون او وجود ندارد ، تحمیل کند. منظور از این حرف این نیست که انگیزش باید نتیجة بینش مراجع باشد یا تنها به دلایل درونی روی دهد، بلکه تغییر غالباً توسط حوادث بیرونی ایجاد می شود. با این حال درمانگران قادر نخواهند بود با استفاده از مصاحبه انگیزشی ، اشتیاق تغییر را در مراجعی که صادقانه علاقه و قصد تغییر ندارد ، ایجاد کند.
    • 2- کاربرد مصاحبه انگیزشی می تواند به این معنی باشد که از آموزش مراجع که مشکل او اضطراری است و باید درمان شود ، صرف نظر مي‌کنیم. این روش آگاه سازي مراجع و اينكه رفتار اعتيادي او را دچار مشكلات زيادي كرده و خواهدكرد روش اساسي بسیاری از درمانهای گذشته است . در عوض در مصاحبه انگيزشي روش درمانگر آرام و برانگیزنده خواهد بود، بدین معنی که از رویارویی و نشانه های کلامی در ترغیب مراجع پرهیز می شود.
    • 3- رابطه بین درمانگر و مراجع یک رابطه مشارکتی و مساوات‌گرایانه است تایک رابطه متخصص - بیمار. هر چند تخصص و اقتدار ممکن است برای برخی از مراجعین مفید باشد . مصاحبه کنندگان انگیزشی دریافته اند که این ویژگی ها برای مراجعانی که از خود دوسوگرائی درباره تغییر رفتار اعتیادی نشان می دهند، معمولاً مناسب نیست. تمایل به تغییر به عنوان نتیجة تعامل و همکاری متقابل در نظر گرفته شده است که در ایجاد آن هم مراجع و هم مصاحبه گر سهم داشته اند.

    مشارکت و همکاری مصاحبه گر و مراجع  به معادلة ضرب شباهت دارد، مانند معادلة زیر:

    انگیزه کامل = همکاری مراجع × مهارت درمانگر

    مقدار همکاری  مراجعان در ابتدا کم است. در برخی مواقع و شرایط همکاری  مراجعان درحد صفر است. با این حال چنین نیست که همه  مراجعان درباره رفتار اعتیادی خود نگران نباشند.با وجود این برای بیشتر مراجعانی که درگیر رفتارهای  ناسازگارانه هستند روزی در آنها تا حدودی علاقه و قصد تغییر بوجود خواهد آمد که در بخش اول معادلة ضرب آمده است. مهارت درمانگر یا مصاحبه گر در بخش دوم معادلة تغییر قرار دارد. چون این معادله یک معادلة ضرب است نه جمع ، مهارتهای درمانگر می تواند به میزان زیادی اندازه مطلق انگیزۀ ایجاد شده در فرآیند تغییر را افزایش دهد. به عنوان مثال

    ( از مقیاس 10-0 استفاده شود) مراجعی به اولین جلسۀ خود باحداقل انگیزة درونی برای ترک اعتیاد به تریاک به خاطر تقاضای طلاق همسرش مراجعه می کند( با سطح انگیزه 2). در این مرحله مهارت مصاحبه گر یکی از متغیرهای تعیین کنندۀ مهم است. یک  مصاحبه گر ماهر ( با سطح مهارت 7) می‌تواند حاصل ضرب انگیزشی فرضی 14 را ایجاد کند، در حالیکه یک درمانگر با مهارت کمتر (با سطح مهارت 3 ) می تواند تنها حاصل ضرب انگیزشی 6 ببار آورد. از این استعاره به این دلیل استفاده شد تا نشان داده شود که درمانگران تأثیر نیرومندی در افزایش انگیزۀ مراجعان در فرآیند درمان دارند. با این حال احتمال ایجاد انگیزة بیشتر در مراجعی با انگیزه ای در اندازۀ صفر که به اولین جلسه واردمی‌شود کم است . راهبرد های مصاحبة  انگیزشی بیشتر ترغیب کننده است تا مجبور کننده ، حمایت کننده است تا مشاجره برانگیز. مشاور به دنبال آن است که جوی مثبت ایجاد کند که منجر به تغییر شود. وقتی این رویکرد به خوبی اجرا شود، این خود مراجع است که دلائلی برای تغییر ارائه می دهد نه درمانگر. مصاحبة  انگیزشی از  راهبرد های متفاوتی بهره می برد ، برخی از این راهبردها از مشاورۀ " درمانجو محور" برای رسیدن به اهداف خود منشأ گرفته است.

    تفاوت رویکرد مصاحبة  انگیزشی با رویکردهای رایج دیگر

    رویکرد مصاحبة  انگیزشی را با سه رویکرد رایج دیگر مورد مقایسه قرار داده و تفاوت آنها را در زیر مورد بررسی قرار می دهیم.

    1) رویکرد مقابله با انکار[3]: همانطور که در سطور قبل توضیح داده شد، در این رویکرد درمانگر در تلاش است که به مراجع بقبولاند" بیمار" یا " معتاد " است و پیش شرط  درمان پذیرش این برچسب فرض شده است. در زیر تفاوت این دو رویکرد با رویکرد  مصاحبة  انگیزشی مورد مقایسه قرار

     می گیرد.

    رویکرد مقابله با انکار

    رویکرد  مصاحبة  انگیزشی

    تأکید زیاد بر قبول خود به عنوان کسی که مشکل دارد. قبول تشخیص داده شده به عنوان اساس تغییر.

    تأکید بر آسیب شناسی شخصیت که  می تواند انتخاب ، قضاوت و کنترل فرد را کاهش دهد.

    درمان گر سعی می کند شواهدی از اختلال فرد ارائه دهد،تا اورا متقاعد نماید که تشخیص داده شده را بپذیرد

    مقاومت به عنوان " انکار" تلقی می شود، خصوصیتی که باید در برابر آن به مقابله برخاست.

    اهداف درمان و راهبردهای تغییر از طرف درمانگر به مراجع توصیه می شود. مراجع در مقام " انکار" قرار دارد و قادر به تصمیم گیری درست نیست.

    برچسب زدن را رد می کند، قبول « معتاد» یا برچسب های دیگر برای ایجاد تغییر ضروری نیست.

    تأکید برانتخاب فرد و مسئولیت تصمیم گیری دربارۀ رفتارهای آینده.

    درمان گر ارزیابی عینی از مشکل فرد به عمل می آورد، اما بر افزایش علاقۀ فرد تأکید می نماید.

    مقاومت به عنوان یک الگوی رفتاری بین فردی تلقی می شود که تحت تأثیر رفتار درمان گر  قرار دارد.

    اهداف درمان و راهبردهای تغییر بر اساس اطلاعات بدست آمده که مورد قبول مراجع است، طی مذاکره بین مشاور و مراجع تعيين می شوند. مداخله و پذیرش اهداف از طرف مراجع  بسیار مهم تلقی می شود.

     

    2) رویکرد مهارت آموزی[4] ؛ راهبردهای مهارت آموزی فرض را بر این می گذارد که مراجع در حال حاضر در مرحلۀ اقدام برای ترک یا رها کردن رفتار اعتیادی است و بر آموزش مهارت ها تأکید دارد. این رویکرد رهنمودی و مستقیم است و راهنمائی های خاصي ارائه می دهد،آموزش می دهدو تکالیفی را برای مراجع تعیین می کند. تفاوت های عمده این دو رویکرد با رویکرد  مصاحبة  انگیزشی بشرح زیر است:

    رویکرد مهارت آموزی

    رویکرد  مصاحبة  انگیزشی

    فرض بر این است که مراجع انگیزه دارد. راهبردهای غیر مستقیم برای پایه ریزی انگیزه بکار می رود.

    به دنبال مشخص کردن و تغییر دادن شناخت های ناسازگار است. راهبردهای کنار آمدن ویژه ای را تجویز می کند.

    با استفاده از روش های آموزش ، الگوسازی ، تمرین مستقیم و بازخوردها، رفتارهای مقابله ای را آموزش می دهد.

    روش های خاص راهبردهای حل مسئله آموزش داده می شود.

    اصول و راهبردهای خاص را بکار می برد تا مراجع برای تغییر انگیزه داشته باشد.

    به دنبال یافتن و انعکاس دادن ادراکات مراجع است، بدون اینکه به آنها برچسب بزند یا آنها را تصحیح کند. راهبردهای ممکن را برای تغییر بر اساس دیدگاههای خود مراجع و افراد مهم دیگر استخراج می کند.

    مسئولیت روش های تغییر به عهده مراجع گذاشته می شود، بدون این که آموزش ، الگوسازی یا تمرین داده شود.

    فرآیندهای حل مسئله از گفته های مراجع و افراد مهم دیگر استخراج می شود.

     

    3) رویکردهای بی رهنمود[5]( غیر مستقیم):رویکرد  مصاحبة  انگیزشی برخی از مفاهیم روش غیر مستقیم یا بی رهنمود " کارل راجرز" را اقتباس کرده  و از دیگر رویکردهای غیر مستقیم هم استفاده کرده است، با این حال روش رویکرد انگیزشی با آنها تفاوت هایی دارد . اگر چه رویکرد  مصاحبة  انگیزشی را می توان روش درمانجومدار دانست،اما یک روش کاملاً رهنمودی هم هست و مشاور اهداف مشخص و راهبردهای منظمی برای رسیدن به اهداف درمانی دارد. تفاوت این دو رویکرد به قرار زیر است:

    رویکرد بی رهنمود( غیر مستقیم)

    رویکرد  مصاحبة  انگیزشی

    به مراجع این امکان را می دهد که محتوا و جهت مشاوره را تعیین کند.

    خود مشاور از بیان توصیه ها و بازخوردها پرهیز می کند.

    از انعکاس همدلانه بطور مستمر استفاده می کند.

    به دنبال یافتن تعارضات و هیجانهای مراجع است که در همان لحظه ارائه یا ابراز می کند.

    مراجع را بطور سیستماتیک به طرف انگیزۀ تغییر هدایت می‌کند.

    هر جا که مناسب باشد مشاور توصیه ها و بازخوردهای خود را ارائه می دهد.

    از انعکاس همدلانه بطورانتخابی استفاده می کند تا برخی فرآیندها را تقویت کند.

    به دنبال ایجاد و بزرگ نمایی تعارضات مراجع است، تا از این طریق انگیزۀ تغییر را در او افزایش دهد.

     

     

    شالوده مصاحبه انگیزشی را پنج اصل تشکیل می دهد. در واقع این پنج اصل است که درمانگر یا مصاحبه گر را به هدف خود می رساند، و این هدف چیزی جز این نیست که مراجع احساس می کند بیش از پیش تمایل دارد رفتار اعتیادی خود را ترک کند. این اصول عبارتند از :

    • 1- ابراز همدلی[6]
    • 2- ایجاد تعارض( یا تضاد)[7]
    • 3- خودداری از جر و بحث و بگو مگو[8]
    • 4- مدارا با مقاومت [9]
    • 5- حمایت از خودکارآمدی[10]

     

    ابراز همدلی

    روش همدلانه یکی از اصول ویژگی های مصاحبه انگیزشی است که بر روش درمانجومحوری راجرز مبتنی است. همانطور که کارل راجرز توصیف کرده است، مهارت همدلی درمانگر یکی از مهمترین پیش بینی کننده های نتیجه درمانی است. این اصل بر اهمیت درمانی " درک شدن" استوار است. یعنی به مراجع این فرصت داده شود که دریابد، درک شده است.

    می توان رویکردی که شالوده اصول همدلی را شکل می دهد " پذیرش" نامید. مصاحبه گر یا درمانگر از طریق گوش دادن انعکاسی ماهرانه ، به دنبال درک احساسات و دیدگاههای مراجع است ، بدون اینکه درباره آنها قضاوت کند یا از آنها انتقاد نماید، یا مراجع را سرزنش کند. یادآوری این موضوع از اهمیت بسزایی برخوردار است که پذیرش ، با موافقت و تأیید مراجع یکسان نیست. امکان پذیرش و درک دیدگاه مراجع بدون اینکه با او موافق بود وجود دارد . همچنین رویکرد پذیرش مانع از آن نمی‌شود که  دیدگاه درمانگر با مراجع تفاوت نداشته باشد. همچنین همدلی با هم حسی یا همدردی با مراجع متفاوت است . در همدردی همان احساسات که به مراجع دست داده است به درمانگر هم دست می دهد. بنابراین همدلی توانایی درمانگر در انعکاس درست آنچه مراجع اظهار می دارد می باشدو لازمۀ آن استفاده از مهارت های گوش دادن فعال از سوی درمانگر یا مصاحبه گر است. بنظر می رسد  پذیرش دیگران همان گونه که هستند به آنان اجازه می دهد که تغییر کنند، درحالیکه پافشاری در عدم پذیرش آنان( تو خوب نیستی پس باید تغییر کنی)، می تواند این تأثیر را داشته باشد که آنان همان گونه که هستند بمانند. دوسوگرائی در هنگام پذیرش مراجع به جای اینکه به عنوان یک اختلال محسوب شود ، یا حالت دفاعی مخرب در نظر گرفته شود، به عنوان یک بخش از تغییر و تجربیات انسانی قلمداد می شود. مقاومت در ترک و رها کردن یک مشکل رفتاری در جریان درمان طبیعی و قابل انتظار است،در غیر اینصورت ، فرد احتمالاً قبل از این مرحله تغییرکرده بود. در این رویکرد مراجع به عنوان فردی که دارای اختلال روانی و ناتوان است در نظر گرفته نمی شود، بلکه شرایط مراجع به عنوان فردی که در مشکلات گیر افتاده و از نظر اصول روان شناسی قابل درک است، مورد توجه قرار می گیرد.

    اصل اول: ابراز همدلی

    • - پذیرش از ضروریات تغییر است.
    • - گوش دادن فعال انعکاسي ماهرانه بسیار اساسی است.
    • - دوسوگرائی طبیعی است.

     

    ایجاد تعارض  (تضاد)

    هدف کلی مصاحبة  انگیزشی این نیست که مراجعان خود را آنطور که هستند بپذیرند و همین روش زندگی را ادامه دهند. همچنین استفاده از روش گوش دادن فعال و انعکاسی به این معنی نیست که هر کجا  مراجعان خواستند ما را بکشانند. برخی مواقع درمانگران و مصاحبه گران در دام چنین اندیشه ای گرفتار می شوند. یعنی آنان می پندارندکه مراجعان به مصرف تخریب گرانه مواد بدون اینکه به عواقب و پی آمدهای زیانبار آنها توجه کنند ادامه می دهندو نمی توان آنها را مجبور به ترک آن کرد مگر اینکه به عواقب شدیدی دچار شوند. درحالیکه حقیقت این است که پی آمدهای بیرونی رفتار اعتیادی آنها در کشاندن مراجع به درمان مفید هستند، همچنین هر مراجع دارای علائق درونی برای بهتر زندگی کردن می باشد. سوء مصرف و اعتیاد به مواد توانایی درک تعارض بین باور آنها و آنچه انجام می دهند را از بین نمی برد و معلوم شده است که تعارض و روشن سازی آن می تواند ارزشمند باشد. آنچه لازم است مصاحبه گر برای ایجاد تضادو تعارض به آن دست یابد رسیدن به درکی عمیق از اهداف عالی و اهداف بلند مدت زندگی مراجع است . یعنی ایجاد تعارض بین آنچه که فرد هست  و آنچه می خواهد باشد. این فرآیند می تواند با آگاهی از منافعی که رفتارهای فعلی او دارند شروع شود. وقتی رفتاری با اهداف مهم شخص در تعارض قرار بگیرد (مانند بهداشت و سلامتی، موفقیت، شادکامی، خانواده ، تصویر مثبت از خود) احتمالاً تغییر در رفتار فرد اتفاق می افتد. به مثالی که پریماک[11](1970) دربارۀ مردی ارائه داده است توجه کنید:

                 ترک سیگار در این مرد روزی اتفاق افتاد که رفته بود بچه هایش را از کتابخانه برگرداند. وقتی به آنجا رسید طوفانی به همراه باران شروع شد. درهمین حال که جیبش را می‌گشت متوجه شد سیگارش تمام شده است. برگشت و نگاهی به کتابخانه انداخت ، دید بچه هایش زیر باران ایستاده اند . اما او همچنان به دنبال دکه ای می گشت که از آنجا بسته ای سیگار بخرد و قبل از اینکه بچه هایش خیس شوند برگردد. یک لحظه به خود آمد و این اندیشه که او پدری است که "بچه هایش را زیر باران رها کرده و به دنبال سیگار می‌گردد"برایش شرم آور آمد ...او سیگارش را ترک کرد.

    هیچ کس با این مرد به مقابله نپرداخته بود. هیچ کس دیگر نمی توانست بفهمد که چه حادثۀ مهمی در زندگی او اتفاق افتاده است. در واقع او با این واقعیت ناخوشایند زندگیش روبرو شده بود و همین آغاز تغییری در او شد. این سرگذشت که در آن یک حادثه در زندگی، ادراک فرد را درباره اعتیادش تغییر می دهد، درگزارش افرادی که اعتیاد خود به الکل، سیگارو تریاک یا دیگرموادرا ترک کرده اندبسیار است. البته برای درمانگر دشوار است شرایطی را که در آن حادثه ای اتفاق بیفتد ترتیب دهد. با این حال اصل ایجاد تعارض یکی  از آن روشهایی است که در مصاحبه انگیزشی نقش مرکزی را دارند. چون این افراد دارای حالت دوسوگرائی هستند و در حالت گرایش- اجتنابی گیر می کنند یکی از اهداف  مصاحبه انگیزشی افزایش این تعارض با دامن زدن و تشدید آن است ، تا موقعی که رفتار فعلی را تحت الشعاع قرار دهد و آنرا تضعیف کند. راهبرد مصاحبه انگیزشی به دنبال آن است که این حالت در درون مراجع به وجود آید، نه وابسته به برانگیزاننده های بیرونی مانند فشار همسر، ترس از بیکاری، تحمیل از طرف دادگاه باشد. این امر مستلزم آن است که اهداف مهم را برای مراجع روشن نمائیم، و به او پی آمدهای فعلی  یا  پی آمدهای بالقوۀ رفتار فعلی اش را که در تضاد با اهداف زندگی اوست نشان دهیم. وقتی این کار با موفقیت انجام شد ،  مصاحبه انگیزشی بدون اینکه احساسی از فشار یا اجبار در او بوجود آورد، درک او را از مسائل تغییر می دهد. نگرش اصلی در این روش این است که این نتایج توسط خود مراجع ارائه گردد تا مشاور. مردم با آنچه خودشان می گویند بیشتر متقاعد می شوند تا با آنچه به وسیله دیگران به آنها گفته شود. اگر مصاحبه انگیزشی به خوبی اجراگردد، این مراجع است که نگرانی خود را دربارۀ مسائلش (مانند"مشکلم خیلی جدی تر از آن است که فکر می کردم" ) و تصمیماتش را برای تغییر ( باید کاری دربارۀ آن انجام دهم) اعلام می دارد تا مشاور.

    اصل دوم ؛ایجاد تعارض

    • - آگاهی از پی آمدهای رفتار اهمیت دارد.
    • - تعارض بین رفتارهای فعلی و اهداف مهم زندگی موجب انگیزش وتغییر می شود.
    • - مراجع خودش باید برای تغییر بحث کند.

     

    خودداری از جرو بحث و بگومگو

    سومین اصل مصاحبه انگیزشی این است که مشاور از جرو بحث و رویاروئی مستقیم خودداری نماید. نامطلوب ترین شرایط از نظر این رویکرد این است که مشاور بحثی را راه بیاندازد و مجادله کند که مراجع دارای مشکلاتی است و نیاز به تغییر دارد، درحالیکه مراجع  دیدگاه متضادی برای دفاع از خود عنوان می کند. این حالت مخمصه ای است که مشاور خود را در آن می اندازد.

    در مصاحبه انگیزشی رویاروئی دارای هدفهای خودش است : افزایش آگاهی مراجع از مشکلش و نیاز به انجام اقداماتی درباره آن. یک ناظر بی طرف احتمالاً برچسب " رویاروئی " را به این نوع رویکرد نخواهد زد. درمانگری این نوع مشاوره را" رویاروئی ملایم [12]" یا مقابلۀ گام به گام نامید. همین روش متقاعد کنندۀ آرام ، مشخصۀ مهم مصاحبه انگیزشی است.

    جرو بحث مستقیم باعث  بروز واکنش در دیگران می شود . به عبارت دیگر این روش موجب می شود که مراجعان تنها آزاد باشند آنچه را که مشاور مایل است ، انجام دهند. هر چه بیشتر به یکی بگوئید"شما نمی توانید" به احتمال زیاد پاسخ خواهد داد" می توانم" . هر چه بیشتر از نظریه ای دفاع کنید(مانند" تو مشکل داری،پس باید تغییرکنی") به احتمال زیاد موجب برانگیختن مخالفت و حالت دفاعی مراجع  خواهید شد. مقاومت مراجع به شدت تحت تأثیر چگونگی پاسخ های درمانگر است. مقاومت در طول درمان پیش بینی کنندۀ شکست در ایجاد تغییر است. به همین دلیل یکی از اهداف اصلی مصاحبه انگیزشی، خودداری از رویکردهائی است که مقاومت مراجع   را برمی انگیزد.

    جائی که در جریان مشاوره ، بویژه در مشاوره با افرادی که اعتیاد دارند، احتمال بروز جرو بحث وجود دارد ، در ارتباط با بکار بردن برچسب تشخیصی است. برخی از مشاوران اهمیت زیادی به رضایت و قبول برچسب " معتاد" از طرف مراجع قائلند( در واقع در بیشتر مشکلات رفتاری دیگر معمولاً تأکید زیادی به قبول مراجع در برچسب تشخیصی نمی دهند). سعی در فشار گذاشتن مراجع برای قبول چنین برچسب هایی می تواند بر خلاف جریان درمان باشد. با وجود این شواهدی در دست نیست که نشان دهد بهبود مراجع با قانع کردن او در پذیرش برچسب تشخیصی بیشتر می شود . روش این رویکرد این است که با مراجع از هر جائی که او می گوید شروع کنیم و ادراک او را از خود نه از طریق مجادله  و درگیری بلکه به روش هر چه اصولی تر و مؤثرتر تغییر دهیم.

     

    اصل سوم؛ خودداری از جرو بحث

    • - جرو بحث مخرب است .
    • - دفاعی عمل کردن موجب حالت دفاعی درمراجع می شود.
    • - مقاومت نشانۀآن است که راهبردهای مشاوره باید تغییر کند.
    • - برچسب زدن غیر ضروری است.

     

     

    مدارا با مقاومت

    در ترک هر رفتاری که دارای پاداش و تقویت است مقداری مقاومت وجود دارد. هر چقدر انسان توسط دیگران تحت فشار قرار گیرد که چیزی را که نسبت به آن احساس دو سوگرایی دارد کنار بگذارد ، آن چیز ارزش بیشتری برای او خواهد داشت . در هنگام درمان سوء مصرف مواد یا اعتیاد یافتن نمونه هائی از این دست دشوار نیست که درآن هر چه درمانگر بر تغییر مراجع بیشتر پافشاری می‌کند، درمی یابد که مراجع هر چه بیشتر بر عدم تغییر پای می فشارد. این جنگ قدرت ممکن است عملاً احتمال تغییر مراجع  را کاهش دهد.

    مصاحبه انگیزشی هیچ شباهتی به مبارزه ندارد و در آن برنده و بازنده وجود ندارد. مراجع حریف نیست که باید شکست داده شود. درمانگر  آگاه است که فشار به خودی خود هیچ تغییری ایجاد نمی کند و انتخاب مراجع در عدم تغییر قابل احترام است. حتی وقتی مراجعان تحت فشار منابع بیرونی هستند        ( فشارهمسر، دادگاه، مشکلات بهداشتی خودشان) درمانگر نمی تواند چنین فرض کند که برای ایجاد تغییر کافیست. باید در نظر داشت که مشاور چگونه می تواند جملاتی را که مراجع بیان می کند ، آنها را قدری تغییر داده و شکل آن را دگرگون نماید و به او بگوید، تا به این وسیله نیروی او را بسوی تغییر بیشتر نماید. در این روش موضوع مورد اشاره یک فرد نیست بلکه یک برداشت و ادراک است . مراجع با درک جدید از موقعیت فعلی خود را در موقعیت جدیدی احساس کند.

    همچنین موضوع بسیار مهم دیگر احترام به مراجع است . اگر نهایتاً مراجع هیچ تصمیمی برای تغییر نگرفت ، با این مشکل چه می توان کرد؟

    بی میلی و دوسوگرائی با هم تضادی ندارند، اما درمانگران آنها را طبیعی و قابل درک می پندارند. مشاور پیشنهادات و اهداف جدیدی را"تحمیل" نمی کند ، به جای آن مراجع را به بررسی مجدد اطلاعات فرا می خواندو دیدگاه های نوی را بر روی او می گشاید ." آنچه را دوست داری نگهدار ، بقیه را رها کن " آسان ترین نوع توصیه ای است که در این رویکرد حاکم است. این روش رویکردی است که به سختی می توان در برابر آن ایستادگی کرد.

    در مصاحبه انگیزشی غالباً مشاور مشکل یا سوالی را به خود مراجع برمی گرداند[انعکاس می دهد]. کار مشاور این نیست که تمام راه حل ها را ارائه دهد. در واقع اگر مشاور این کار را بکند ، به مراجع این فرصت را می دهد که هر پیشنهادی را با " بله ، اما...."رد کند. فرض بر این است که مراجع فردی است که توانائی ، بینش و آگاهی حل مشکلات خود را دارد. پس کنار آمدن با مقاومت مراجع عبارت است از درگیر کردن فعال خود مراجع در حل مشکلاتش.

    اصل چهارم؛ مدارا با مقاومت

    • - افزایش نیروی مراجع می تواند امتیاز خوبی باشد.
    • - ادراک می تواند تغییر کند.
    • - دیدگاه های جدید ارائه می شوند، اما تحمیل نمی شوند.
    • - مراجع خود سرچشمۀ قابلی برای یافتن راه حل مشکلاتش است.

     

    حمایت از خودکارآمدی

    خودکارآمدی یا خود ثمربخشی عبارت است از باورمراجع به توانائی های خود در انجام موفقیت آمیز یک رفتار خاص . خودکارآمدی وجه مهمی از انگیزش است و دربارۀ اعتماد به نفس مراجع برای انجام تغییری خاص بحث می کند. ممکن است مصاحبه گر اصول چهار گانۀ فوق را دنبال کند و مراجع را متقاعد نماید که دارای مشکلات جدی است، با این حال اگر فرد هیچ امیدی برای تغییر نداشته باشد، در آن صورت هیچ تلاشی برای تغییررفتارش به عمل نخواهد آورد و تمام زحمات درمانگر به باد خواهد رفت.

    یکی از هدفهای اصلی مصاحبه انگیزشی افزایش ادراک مراجع از توانائی خود در کنار آمدن و مقابله با موانع به خاطر دستیابی به موفقیت در تغییر است. برهمین اساس ، یکی از وظایف درمانگران تقویت و تشویق توانايی ها ومنابعی است که مراجع در اختیار دارد . به چند طریق می توان این کار را انجام داد . یک روش بررسی موفقیت های گذشته است . در این روش مراجع با کمک درمانگر گذشتۀ خویش را   بررسی می کند و مواردی را که درآن توانسته مدتی از مصرف مواد پرهیز نماید را برجسته می سازد. پرسش هایی مانند " در آن زمان چه چیزهایی به تو کمک کرد مصرف نکنی؟" یا " چه چیزی شما را قادر ساخت در آن زمان موفق شوی؟" بسيار سودمند است. وقتی مراجع موفقیت های خود را با  درمانگر در میان می‌گذارد، او می تواند صادقانه مراجع را مورد تأیید و تشویق قرار دهد.

    روش دیگر این است که درمانگر بجای اینکه مراجع را به این باور که تغییر امکان پذیر است ترغیب کند، بر اساس تجربیاتی که از دیگر مراجعان بدست آورده است در او احساس خوش بینی ایجادکند. خوش بینی درمانگر می تواند ابزار بسیار مهمی برای مراجعش باشد.

     پیام های متفاوتی می تواند خودکارآمدی را تقویت نماید. یکی تأکید بر مسئولیت فردی است . فرد نه تنها" می تواند" بلکه" باید" تغییر کند. این بدان معنی است که هیچ کس دیگری نمی تواند این کار را بجای او انجام دهد. مصاحبۀ انگیزشی این امید که درمانگر تغییراتی در مراجع ایجاد می کند را برنمی‌انگیزد." من تو را عوض می کنم" پیام مصاحبۀ انگیزشی نیست. مناسب ترین پیام عبارت است از " اگر مایل باشی کمکت می کنم که خودت بتوانی تغییر کنی ". مراجع ممکن است با آگاهی و اطلاع از موفقیت دیگران قوت قلب بدست آورد . تماس با مراجعین موفق قبلی می تواند الگوئی سودمنددر این زمینه باشد. مشاور هم با نقل موفقیت دیگران در ایجاد تغییر در خود ، به تغییر مراجع کمک می کند.

    اصل پنجم؛ حمایت از خودکارآمدی

    • - اعتقاد به امکان تغییر مشوق انگیزشی مهمی است.
    • - مراجع مسئول انجام تغییر در خود است.
    • - امیدواری و خوش بینی یکی از عناصر مهم تغییر می باشد.

     

     

     

     

     

     


    منابع



    [1] - Ambivalence

    [2] - Miller and Rollnick

    [3]- Confrontation of Denial Approach

    Skill- Training Approach [4]-

    [5]- Non directive Approach

    Express Empathy -[6]

    [7]- Develop discrepancy

    [8]- Avoid Argumentation

    [9] - Roll with resistance

    [10] -Support self-efficacy

    [11] - Primack

    [12] - Soft - Confrontation

    [1] و تردید هستند. این روش برای اولین بار توسط میلر و رولنیك[2] (1991) معرفی شد.آنها دریافتند که روش های مبتنی بر الگوی پزشکی یا الگوی بیمارنگر که در آن «متخصص» یا «درمانگر» سعی دارد فرد «معتاد» رامتقاعد سازد که او یک بیمار و معتاد است و باید برای رهایی از رفتار اعتیادی خود مورد درمان قرار گیرد، مؤثرندانستند.این محققین بر این باورند که روش سنتی موجب ایجاد «مقاومت» و «رویارویی» و « انکار» از طرف مراجع می شود و فرایند درمانی را از همان ابتدا با مشکل و در بیشتر مواقع با شکست روبرو می کند. در روش سنتی درمانگران همواره آماده اجرای مراحل درمان رفتار اعتیادی هستند، در حالیکه مراجع هنوز به این «تصمیم » و «عزم » برای رها کردن مصرف مواد یا الکل نرسیده، بنابراین بین  درمانگرو  مراجع  همیشه فاصله ای وجود دارد که « اقدامات» درمانی  یا تغییر رفتار را با موانعی روبرو می کند. بنظر محققین فوق این فاصله را باید
    مطالب مرتبط:
    نویسنده: admin   -   تاریخ ارسال: 8 مهر 1388   -   بازدید ها: 4 290   -   نظرات (5)
    12/07/1388 - 16:03
    نظر: fatemeh n


    گروه کاربری: عضو سايت
    تعداد مطالب: 0
    تعداد نظرات: 9
    مفید وکامل بود. گرچه بیشتر از لحاظ تئوریک افراد با موضوع آشنا می شوند وبرای یادگیری نیاز به کار عملی دارد..
      |     |     |  
    17/07/1388 - 13:07
    نظر: admin


    گروه کاربری: ويرايشگر مطالب
    تعداد مطالب: 84
    تعداد نظرات: 16
    fatemeh n,
    با تبریک عضویت شما در پی اس ایران، با توجه به اهداف سایت و بر اساس نظر شما این مطلب موفق بوده است. کار بالینی و سوپرویژن کامل کننده نظریه است بی تردید. موفق باشید
      |     |     |  
    9/11/1388 - 10:28
    نظر: AFARIN129


    گروه کاربری: عضو سايت
    تعداد مطالب: 0
    تعداد نظرات: 1

    بسیار مفید بود 

      |     |     |  
    17/11/1389 - 22:26
    نظر: rahil


    گروه کاربری: عضو سايت
    تعداد مطالب: 0
    تعداد نظرات: 1
    خیلی خوب بود ولی منبع دقیق مطلب رو اگه بنویسید ممنون می شم
      |     |     |  
    13/01/1392 - 21:37
    نظر: hosseinmoharami


    گروه کاربری: عضو سايت
    تعداد مطالب: 0
    تعداد نظرات: 1
     اطلاع رسانی عالیه در صورت امکان موضو عات قابل بررسی  و پژوهش در رواندرمانی ها را مطرح فرمایید...
      |     |     |  
    پیام سیستم
    برای ارسال نظر، باید در سایت عضو شوید.
    All Right Reserved By Psiran.com © 2010
    Powered By Datalife Engine
    Main Page   .   Register   .   Rules   .   Sitemap   .   RSS   .   Contact us